| Het groeihormoon wordt gevormd in de hypofyse, een deel van de hersenen. Het lichaam heeft in gezonde toestand een uitgekiend mechanisme om via stimulatie en remming de hoeveelheid groeihormoon op peil te houden. De uitscheiding van het groeihormoon wordt onder andere gereguleerd door stoffen die worden gevormd door de hypothalamus, een ander deel van de hersenen. Deze stoffen zijn het groeihormoon-releasing-hormoon en somatostatine, welke de uitscheiding van groeihormoon respektievelijk stimuleren en remmen. Deze twee stoffen worden op hun beurt weer gestimuleerd door allerlei andere mechanismen. Groeihormoon wordt het hele leven door uitgescheiden. Onder invloed van mannelijke geslachtshormonen, welke tijdens de puberteit toenemen, neemt de uitscheiding van groeihormoon toe. Vrouwelijke hormonen in lage concentraties stimuleren de uitscheiding van groeihormoon. Hoge concentraties werken remmend. Tijdens de puberteit ontstaat onder invloed van de geslachtshormonen de z.g. groeispurt. Hierbij versnelt de lengtegroei en de rijping van het skelet. Hieronder valt ook de verbening van de groeischijven. Daarnaast ontwikkelen zich de secundaire geslachtskenmerken. Aan het einde van de puberteit zijn de groeischijven geheel verbeend. Hierna stopt de lengtegroei. Het zal duidelijk zijn dat een verstoring van de geslachtshormoonproduktie uiteindelijk effect zal hebben op de lengtegroei. Na het 30e levensjaar neemt bij mannen en vrouwen de produktie van groeihormoon af. Voor de produktie van groeihormoon is ook het schildklierhormoon noodzakelijk. Bij afwezigheid of verminderde produktie hiervan (hypothyreoïdie) zal de vorming van groeihormoon sterk afnemen of zelfs tot nul dalen. Behalve bovenstaande factoren kunnen ook de volgende een vermindering in de produktie van groeihormoon veroorzaken: vetzucht, emotionele verwaarlozing, slapeloosheid en langdurige ziektes. werking Het groeihormoon (GH) zelf heeft geen direkte invloed op de groei en deling van de lichaamscellen, de elementen waaruit het menselijk lichaam is opgebouwd. Wel stimuleert het de afgifte van diverse groeifactoren. Dit zijn stoffen die op verschillende plaatsen in het lichaam worden geproduceerd. De belangrijkste groeifactor is de 'insulin-like growthfactor', die onder andere in de lever gemaakt wordt. De groeifactoren hebben op hun beurt effect op de cellen van de verschillende organen en stimuleren zo de groei. Deze groei kan dan ruim opgevat worden; van lengtegroei van de botten tot toename van het bloedvolume en omvang van verschillende organen tot verandering van de lichaamsverhoudingen. Het groeihormoon heeft geen effect op de rijping van de botten. De produktie en werking van het groeihormoon en de vele andere groeifactoren worden via een ingewikkeld schakelsysteem geregeld. Bij een verlaagd gehalte aan groeihormoon in het bloed wordt de hypothalamus aangezet om de vorming van groeihormoon in de hypofyse te stimuleren. Een tekort aan groeihormoon leidt tot een verminderde groei. Ook andere stoornissen in het schakelsysteem kunnen dit beeld geven. Niet alle oorzaken zijn te achterhalen doordat de wetenschap nog niet zo ver is gevorderd. Steeds vaker echter blijkt dat groeistoornissen waarvan men eerst dacht dat ze op een stoornis in de groeihormoonproduktie berustten, worden veroorzaakt door een afwijking elders in het schakelsysteem. Ook kan het zijn dat de organen waarop het GH of de andere groeifactoren werken hiervoor ongevoelig zijn. Onvoldoende kwaliteit van het groeihormoon is een andere reden voor verminderde groei lijkend op een groeihormoontekort. |